Villa Rezzago

 Gepubliceerd door op 29 juni 2012
 

Villa Rezzago op een oude prentbriefkaart

In Haren aan de westzijde van de Rijksstraatweg heeft een villa Rezzago gestaan, ongeveer ter hoogte van de huidige garage De Groot.

De naam doet Italiaanse achtergronden vermoeden en dat klopt: de villa is genoemd naar het plaatsje Rezzago in Noord-Italië, nabij Como en Sormano. Dat laatste roept ook weer bijgedachten op, want leden van de familie Sormani – dus oorspronkelijk van Sormano – hebben de villa laten bouwen en hebben er gewoond. De villa en ook de naam komt op veel topografische kaarten van ongeveer 1880-1930 voor.

Een deel van de topografische kaart uit 1914

Ook in Vries (Drenthe) bestond er een villa-boerderij Rezzago, daar is er zelfs een straat naar genoemd. Nadat een lid van de familie Sormani daar woonde, heeft de schildersfamilie Mesdag-Van Calcar deze villa-boerderij bewoond en gebruikt als atelier.
In Haren gaat het over het gezin Carolus Petrus Sormani (1849-1932) en Catharina Maria Henderika van Munster (1850-1903). Hij was econoom (bij zijn huwelijk in 1872), koopman, later wijnhandelaar (1903 te Utrecht). Carolus Sormani liet de villa Rezaggo bouwen in 1878-1879. Hij en zijn vrouw kregen elf kinderen; vijf daarvan zijn in Haren geboren.

Villa ‘het Hof’ met bewoners, let op de aangebouwde serre

Na de dood van zijn vrouw in 1903 verhuisde Carolus Sormani naar Utrecht en verkocht hij het huis op 14 juli 1903 aan de arts Folkert Everts (1861-1932) en zijn echtgenote Anna Maria Roelfsema (1873-1926) te Usquert voor 25.000 gulden; het geheel was ongeveer 4 hectare groot. De familie Everts heeft er echter maar kort gewoond, tot 1911, en vertrok toen naar Usquert; het huis kwam te koop of te huur. Het huis werd verkocht aan Hemmo Wilhelmus Hemmes, houthandelaar te Groningen.
Hemmo W. Hemmes was in 1911 gehuwd met Fenna Tonkens, caféhoudster en weduwe van de in het café-hotel (het huidige ‘Handy’ huis) door drie studenten in mei 1905 aangevallen en als gevolg daarvan overleden Jan van Hemmen.
In 1915 huurde Jhr. Van Iddekinge een deel van het huis. Het huis en de grond werd in 1926 verkocht aan Jhr. Tobias Jan van Iddekinge, die inmiddels advocaat en procureur was en zijn vrouw Anna Hooft van Iddekinge. Jhr. van Iddekinge had reeds tevoren het huis voor drie jaar gehuurd, het heette toen villa ‘In open Zon’ .

Garage Postema aan de Rijksstraatweg rond 1960

Architect G. Hoeksema Kzn. te Groningen maakte het ontwerp voor een verbouwing; er kwam onder andere een serre bij. De naam van de villa was inmiddels gewijzigd in villa ‘Het Hof’. Vooral mevrouw Van Iddekinge was een fervent tuinierster; bewoners van huizen aan de Van Veldekelaan vinden in hun tuin soms nog plantensoorten die door mevrouw van Iddekinge waren gepoot of uitgezet. Het ‘Hemmerland’, dat in de jaren ’30 werd aangekocht maakte deel uit van het bezit van de Van Iddekinges.
De zoon, Jhr. Jan Wijbrand van Iddekinge verkocht na het overlijden van zijn beide ouders in januari 1958 het huis onderhands (in de volksmond: “het Kasteeltje”) aan de heer J.M. Postema, die er een nieuw garagebedrijf liet bouwen met woningen erboven en de grond aan de gemeente verkocht ten behoeve van de uitbreiding van Molenbuurt. Later werd dit garage De Groot.

Roelof van Wijk

Kunt u zich de oude Villa Rezzago nog herinneren? Vertel ons er dan over door een reactie achter te laten onder aan deze pagina.

###

Meer lezen over villa’s in Haren? Ga dan naar het artikel over Villa Tubantia, of bezoek de Over Ons pagina om meer te weten te komen over Old Go.

 

  10 reacties aan “Villa Rezzago”

  1.  

    Kan me huis Van Iddekinge nog goed herinneren.
    Links van het huis was een oprijlaan met aan beide kanten grote beuken, waar wij beukennoten zochten. Op de foto is de voorste beuk aan de rechterkant van de laan te zien. Aan de rechterkant van het perceel was de weg naar de boerderij ( Ottens?). Vanaf deze weg zijn we wel eens stiekum in de grote achtertuin van Van Iddekinge op speurtocht gegaan.
    In begin jaren `70 was het parkeerterrein achter garage Postema nog niet geheel bebouwd en stonden daar nog bosanemonen en aronskelken. Ik heb er pollen van weggehaald en in onze tuin gezet, voor dat alles verdween.
    De voorlaatste zin in het artikel moet waarschijnlijk zijn: …die er een garagebedrijf liet bouwen en grond aan de gemeente Haren verkocht ten behoeve van flatwoningen in de Molenbuurt-uitbreiding aan de Vondellaan.(De oude garage Postema, recht tegenover de Molenweg, moest verdwijnen omdat daar de Vondellaan was geprojecteerd)

  2.  

    Bedankt voor uw reactie! Leuk dat u zich het huis (en de tuin) nog zo goed kan herinneren.
    De voorlaatste zin was inderdaad wat verwarrend en we hebben het aangepast. De schrijver bedoelde er de woningen boven de garage mee.

    •  

      Aan de woningen boven de garage dacht ik niet in mijn vorige reactie en is de voorlaatste zin op dit punt dus juist. Ik bedoelde de woningen die gebouwd werden op de grond van de oude garage Postema tegenover de Molenweg. Wel blijf ik erbij dat Postema de grond aan de gemeente verkocht voor de uitbreiding van de Molenbuurt en niet die van Maarwold.

  3.  

    Ik begrijp de verwarring en de discussie, maar het was twee maal een verkoop
    a tbv de garage met bovenwoningen en
    b de meer naar achter gelegen gronden tbv de woningbouw in de Molenbuurt
    Althans dat heb ik er mee bedoeld
    met vriendelijke groet
    Roelof van wijk

  4.  

    Ik heb tegenover de villa gewoond en ook beukennootjes in de oprijlaan gezocht.Je kreeg zomaar niet contact met mevrouw van Iddekinge.Zij hield erg van tuinieren en dieren ik weet nog toen de hond dood ging. het echtpaar het zelf begraven hebben in de tuin. ik heb ze zien lopen met de kist A .Knollema Bos 16 1 2014

  5.  

    Ik zou graag in contact willen komen met mevrouw Knollema-Bos. Wie kan mij hiermee helpen.
    Zij kan mij mogelijk helpen aan informatie over de bewoners van de Rijksstraatweg in haar jeugdjaren. Wie waren dat en in welk huis woonden zij.
    Henk Bazuin.
    hbazuin45@gmail.com

  6.  

    Villa “Aaf”, aan de Rijksstraatweg 101 in Haren.

    Op 31-3-1905 opende het Hotel, Café en Restaurant “La Promenade” van J. van Hemmen zijn deuren in dit pand, ontworpen in 1904 door Berend Hameka (1840-1918), eigenaar van het pand en timmerman, architect en Vader in het Luthersch Weeshuis in de Haddingestraat 19 in Groningen. Het lag bij de Villa “Rezzago”, gebouwd door Carolus Petrus Sormani (1849-1932), econoom, landbouwer in Haren in 1881, 1884 en 1886, wijnhandelaar in Haren in 1887, 1889 en 1891, zoon van grossier Antonius Rudolphus Sormani en Emma Ludovica Petronella Philippina Usellino. De villa droeg de naam “Rezzago”, als verwijzing naar de plaats Rezzago, buurgemeente van Sormano in het uiterste noorden van Italië, al waren zeker drie generaties in Groningen geboren. Op 25-4-1895 werd op verzoek van C.P. Sormani door notaris S. Lohman bij Villa “Rezzago” een Boeldag gehouden tot verkoop van de levende have. Op 22-10-1898 werd de villa op verzoek van C.P. Sormani en echtgenote door notaris S. Lohman publiek te koop aangeboden in Café Boelmans. De hoogste bieder was D. Douma uit Noordwolde (Bedum) met f. 24.000, maar het werd voor die prijs niet verkocht. Villa “Rezzago” werd met schuur en ruim 4 ha land opnieuw te koop of te huur aangeboden (NvhN van 24-12-1899 en 7-8-1908). In het Nieuwsblad van het Noorden van 3-3-1909 werd de “geheel gerestaureerde” villa “Rezzago” weer te koop aangeboden (Maerten van Heemskerkstraat 2).

    Op 31-3-1905 opende het Hotel, Café en Restaurant “La Promenade” van J. van Hemmen zijn deuren in dit pand. Nieuwsblad van het Noorden van 29-3-1905:

    http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010891246:mpeg21:a0066

    De aanbesteding van de bouw van het hotel vond op 27-7-1904 in Hotel “Suurd” plaats. Nieuwsblad van het Noorden van 20-7-1904 en 29-7-1904. Het bestek en de bouwtekeningen waren te verkrijgen op het adres Haddingestraat 19 in Groningen. In de Haddingestraat 19 was het Lutherse Weeshuis gevestigd (Rijksmonument met nr. 18481):

    http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010890870:mpeg21:a0078

    http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010890879:mpeg21:a0059

    In de Haddingestraat 19 woonde Berend Hameka, geb. Vledder 4-11-1840, ovl. Haren 18-9-1918, timmerman, architect en Vader in het Luthersch Weeshuis, en die ook eigenaar was van een herenhuis in Haren, en dit herenhuis te huur aanbood per 1-5-1904. Op 1-2-1881 vroeg hij vergunning voor het bouwen van een woonhuis aan de Oosterweg (Kad. B 1946 en 1947), op 1-8-1883 vroeg hij vergunning voor de bouw van twee woningen in de Grote Bergstraat in Groningen (Kad. D 755) en op 1-7-1896 voor de bouw van een bakkerij in de (Grote) Bergstraat 4 (Kad. D 1568). Nieuwsblad van het Noorden van 13-1-1904:

    http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010891267:mpeg21:a0101

    Hotelhouder Jan van Hemmen overleed op 2-5-1905, oud 32 jaar, na een mishandeling door twee lastige klanten. Tilburgsche Courant van 4-5-1905:

    http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010189272:mpeg21:a0018

    Het bedrijf werd voortgezet door de weduwe F. van Hemmen-Tonkens.

    In het Nieuwsblad van het Noorden van 25-12-1910 werd het Hotel, Café en Restaurant “na bekomen rechterlijk machtiging” te koop aangeboden door notaris Jhr. R.A. Quintus. Volgens dat bericht zou het hotel c.a. in 1905 nieuw zijn gebouwd:

    http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010895349:mpeg21:a0100

    http://beeldbankgroningen.nl/beelden/detail/69e34db5-42b3-592b-0422-fa82c6d511ae/media/e67cdd6f-09b5-9958-9a93-de7336d9d9f2

    In 1878/79 bouwde Carolus Petrus Sormani (1849-1932) de Villa “Rezzago” in Haren, als verwijzing naar de plaats Rezzago in Italië:

    Hooischuur van C.J. Sormani in Haren afgebrand. Leeuwarder Courant van 22-8-1884:

    http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010588923:mpeg21:a0062

    Het nieuws van den dag: kleine courant van 25-9-1891 meldt dat bij C.P. Sormani in Haren de varkensziekte is uitgebroken; 28 varkens werden afgemaakt en onder toezicht van de politie verbrand:

    http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010140218:mpeg21:a0084

    In het Nieuwsblad van het Noorden van 20-7-1892 werd een knecht gevraagd:

    http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010891780:mpeg21:a0022

    Op 25-4-1895 werd op verzoek van C.P. Sormani door notaris S. Lohman bij Villa “Rezzago” een Boeldag gehouden tot verkoop van de levende have. Nieuwsblad van het Noorden 12-3-1895:

    http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010884459:mpeg21:a0058

    Op 22-10-1898 werd de villa op verzoek van C.P. Sormani en echtgenote door notaris S. Lohman publiek te koop aangeboden in Café Boelmans. De hoogste bieder was D. Douma uit Noordwolde (Bedum) met f. 24.000, maar het werd voor die prijs niet verkocht. Nieuwsblad van het Noorden van 23-10-1898:

    http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010887435:mpeg21:a0032

    Villa “Rezzago” werd met schuur en ruim 4 ha land opnieuw te koop of te huur aangeboden in het Nieuwsblad van het Noorden van 24-12-1899 en 7-8-1908:

    http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010886507:mpeg21:a0005

    http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010894702:mpeg21:a0064

    In het Nieuwsblad van het Noorden van 3-3-1909 werd de “geheel gerestaureerde” villa “Rezzago” weer te koop aangeboden:

    http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010887838:mpeg21:a0078

    In 1938 woonde Meindert Johannes Eerelman, boekdrukker, boekhandelaar, geb. Onstwedde 17-11-1876, ovl. Haren 21-6-1947, aan de Rijksstraatweg 101 in Haren. De auto van ene Meindert Johannes Eerelman, woonachtig Rijksstraatweg 101 in Haren, droeg het kenteken A 29410 en was op 5-9-1938 afgegeven. Hij was gymnastiekleraar. Mogelijk betreft het zijn zoon Meindert Johannes Eerelman, geb. Ter Apel 30-10-1912.

    http://www.oldgo.nl/artikelen/algemene-artikelen/villa-rezzago

    http://www.harendekrant.nl/verval-van-een-harens-pand-le-promenade/

    In het Nieuwsblad van het Noorden van 13-2-1915 werd de boerderij “Rezzago”, gelegen aan de Straatweg Assen-Vries, door Jans Vrieling Lzn te koop aangeboden:

    http://resolver.kb.nl/resolve?urn=ddd:010667035:mpeg21:a0104

  7.  

    Aanvulling/correctie: Carolus Petrus Sormani overleed medio 1932 in Heemstede (Maerten van Heemskerkstraat 2) en zijn vrouw overleed eind 1903 in Utrecht.

  8.  

    In het boek over het werk van architect Gerrit Nijhuis (1860-1940) wordt aangegeven dat Nijhuis de architect is van deze villa.

    Het bestek en de bouwtekeningen waren ten tijde van de aanbesteding te verkrijgen op het adres Haddingestraat 19 in Groningen. In de Haddingestraat 19 was het Lutherse Weeshuis gevestigd (Rijksmonument met nr. 18481). Het is ook het adres van Berend Hameka (1840-1918), die timmerman en architect was.

    “G. Nijhuis architect: grondlegger van Nijhuis & Reker architecten te Groningen 1877-1987: collage van een nalatenschap”, Peter Suidman, Fred Kuiper en Herman Waterbolk, Profiel Uitgeverij, Bedum 2014 (ISBN 978-90-5294-572-9): http://www.nijhuisarchitect.nl/